Snelheid van de ijskap op de Zuidpool [Rignot et el. 2011]
Vanuit de lucht lijkt de Zuidpool een continent met vlak, eentonig en statisch overblijfsel van ijs uit het verleden. De opzienbarende nieuwe op satellieten gebaseerde kaart van pool tot aan de kust onthult echter een omvangrijke kronkelende rivierachtige stroom van ijs en de snelheid van deze ijsstromen. “Het is net als de eerste keer dat alle oceaanstromen op één kaart zichtbaar werden,” aldus Eric Rignot van NASA's Jet Propulsion Laboratory en de University of California (UC), Irvine. De onderzoekers ontdekten een nieuwe kam die het landoppervlak van oost naar west opsplitst. Het team ontdekte ook onbekende formaties die tot 250 meter per jaar bewegen over immense vlaktes in de richting van de Antarctische Oceaan en op een andere manier dan vroegere modellen van ijsmigratie. “De kaart wijst op iets fundamenteel nieuws: dat ijs beweegt door te glijden over de grond waarop het rust”, aldus NASA wetenschapper Thomas Wagner. "Dat is belangrijke kennis voor het voorspellen van de toekomstige zeespiegelstijging. Het betekent dat als we aan de kusten van de warme oceaan ijs verliezen, we de kraan openzetten voor enorme hoeveelheden ijs in het binnenland."
De kaart is het resultaat van een gezamenlijke inspanning van meerdere ruimtevaart agentschappen om hun radarsatellieten te programmeren om beelden op te nemen van de ijsgebieden op aarde tijdens het internationale pooljaar (IPY) 2007/2008. De onderzoekers hebben hiervoor miljoenen datapunten gebruikt van Europese (Envisat), Japanse (ALOS) en Canadese (Radarsat) satellieten om de wolken, zon schittering en landelementen eruit te filteren.
Een videoanimatie van de nieuwe kaart van Antarctica is hier te bekijken.
Envisat radarbeeld van Pine Island en Thwaites gletsjers in West-Antarctica, 15 augustus 2011 [ESA]